Ben je in orde met je 10-jarige aansprakelijkheid?
Sinds 1 maart 2026 zijn de regels rond de 10-jarige aansprakelijkheid (BA10) in Vlaanderen gewijzigd. Door een aanpassing van het Vlaamse Vrijstellingsbesluit vallen bepaalde werken voortaan zonder vergunning of melding. En dat heeft een belangrijke impact: in die gevallen kan ook de verzekeringsplicht BA10 wegvallen.
Werk je als aannemer, onderaannemer of andere bouwpartner? Dan is het belangrijk om te weten wat dit voor jou betekent.
Wat houdt de 10-jarige aansprakelijkheid ook alweer in?
De 10-jarige aansprakelijkheid (cfr. art. 1792 en 2270 van het Burgerlijk Wetboek) betekent dat je als bouwpartner 10 jaar verantwoordelijk bent voor gebreken die de stabiliteit of soliditeit van een gebouw in gevaar brengen.
Denk bijvoorbeeld aan:
- structurele gebreken
- stabiliteitsproblemen
- waterinsijpeling (omdat dit op termijn de stabiliteit kan aantasten)
Lichte of esthetische gebreken vallen hier niet onder, zoals verkleuring, barstvorming of akoestische problemen.
Deze regeling geldt enkel voor woningbouw en appartementen.
Wanneer was een BA10-verzekering verplicht?
Sinds 1 juli 2018 zijn niet alleen architecten maar ook aannemers, onderaannemers en andere bouwactoren verplicht om hun tienjarige aansprakelijkheid te verzekeren.
Die verplichting geldt echter enkel voor woningbouwprojecten waarvoor de tussenkomst van een architect wettelijk vereist is. Dat principe vormt ook vandaag nog de juridische basis van de verzekeringsplicht.
Wat is er veranderd sinds 1 maart 2026?
Met het besluit van 6 februari 2026 heeft de Vlaamse regering het Vrijstellingsbesluit aangepast.
Daardoor zijn bepaalde werken die vroeger vergunnings- of meldingsplichtig waren vandaag vrijgesteld zoals:
- gevelwerken met stabiliteitswerken
- binnenverbouwingen met stabiliteitswerken
Dit op voorwaarde dat aan de voorwaarden voldaan is en er geen andere regelgeving speelt (zoals erfgoed).
Geen vergunning, dus geen architect?
Door de recente wijzigingen zijn bepaalde werken niet langer vergunningsplichtig. Dat betekent echter niet automatisch dat er geen architect meer nodig is.
Volgens de wet van 20 februari 1939 is een architect verplicht bij werken die de stabiliteit of structuur van een gebouw kunnen beïnvloeden. Die verplichting staat los van de vergunningsplicht.
Maar:
- geen vergunning betekent niet automatisch geen architect
- bij stabiliteitswerken kan een architect in de praktijk nog steeds vereist zijn
Hoewel vanuit het kabinet van minister Jo Brouns werd aangegeven dat bij stabiliteitswerken een architect nodig blijft, ontbreekt vandaag een volledig duidelijke en expliciete koppeling in de regelgeving.
Gevolg: wat met de BA10-verzekering?
De impact op de BA10-verzekering volgt dezelfde logica. De wet Peeters-Borsus koppelt de verzekeringsplicht aan de verplichte tussenkomst van een architect.
Concreet:
- is een architect wettelijk verplicht → dan geldt ook de BA10-verzekeringsplicht
- is een architect niet verplicht → dan vervalt ook de verplichting tot BA10-verzekering
Belangrijk: door de recente wijzigingen is het niet altijd eenduidig of een architect vereist is. Daardoor moet dit vandaag per project beoordeeld worden.
Dit geldt voor alle betrokken partijen:
- aannemers
- onderaannemers
- architecten
- studiebureaus
Zelfs wanneer er vrijwillig een architect of ingenieur betrokken is, geldt de verplichting tot BA10-verzekering enkel wanneer hun tussenkomst wettelijk vereist is. Het is daarom aangewezen om bij twijfel steeds vooraf na te gaan of een architect wettelijk vereist is zodat je ook correct kan inschatten of de BA10-verzekeringsplicht van toepassing is.
Wat betekent dit voor je verzekeringsadministratie?
Voor deze projecten moet je je prestaties anders aangeven:
- wel in sectie I van je BA-polis
- niet meer in sectie II (BA10)
Voor architecten betekent dit ook dat zij bij deze projecten geen controle meer moeten uitvoeren op BA10-attesten.
Let op: deze versoepeling is niet zonder risico
De nieuwe regeling maakt bouwen eenvoudiger, maar roept ook vragen op.
Zo kunnen stabiliteitswerken:
- uitgevoerd worden zonder verplichte tussenkomst van een architect
- en zonder BA10-verzekering
Dat verhoogt de risico’s, zowel voor de bouwheer als voor derden.
Daarnaast zijn er ook regionale verschillen:
- in Wallonië en Brussel is voor gelijkaardige werken vaak nog wel een vergunning nodig
- en blijft BA10 daar dus verplicht
Dat maakt het voor aannemers en bouwpartners extra belangrijk om per project én per regio na te gaan welke regels van toepassing zijn.
Dit kan nog veranderen
De huidige regeling is nog niet volledig uitgeklaard en staat onder druk. De recente wijzigingen zorgen in de praktijk voor interpretatieverschillen, onder meer rond de vraag wanneer een architect verplicht is.
Daarnaast stemt eerdere communicatie vanuit het kabinet van minister Brouns niet volledig overeen met de huidige juridische lezing. Daardoor blijft er vandaag een grijze zone bestaan. Het is dan ook niet uitgesloten dat de regelgeving op termijn opnieuw wordt aangepast of verder verduidelijkt.
Tot zolang is het belangrijk om per project na te gaan welke regels van toepassing zijn en je niet louter te baseren op eerdere dossiers of aannames.
Twijfel je over jouw situatie of wil je zeker zijn dat je correct verzekerd bent? Neem gerust contact op met liberoo Verzekeringen, we kijken graag met je mee.